Καταρράκτης: Φυσικοί τρόποι πρόληψης και αντιμετώπισης

Ποια βότανα, βιταμίνες και τροφές συμβάλλουν στην αποφυγή και θεραπεία της πάθησης αυτής

Τελευταία ενημέρωση: 17/10/2018

Μύρτιλλα
Το τσάι απο μύρτιλλο είναι ιδιαίτερα αποτελεσματικό σε περιπτώσεις καταρράκτη

Ο καταρράκτης είναι μια πάθηση η οποία προκαλεί θόλωση του φακού του ματιού και μπορεί να επηρεάσει το ένα ή και τα δύο μάτια. Άλλα συμπτώματα της πάθησης είναι η κακή νυχτερινή όραση, η άλω γύρω από φώτα, η μειωμένη όραση κ.α. Αιτίες δημιουργίας του καταρράκτη είναι το γήρας, οι τραυματισμοί των ματιών, ο διαβήτης, η ανεπάρκεια βιταμινών (ιδιαίτερα βιταμίνης C), οι χειρουργικές επεμβάσεις κ.α. Ο καταρράκτης κατά τον Dr. Melvin E. Page χαρακτηρίζεται ως "αρθρίτιδα του ματιού". Μία πρόσφατη αγγλική έρευνα η οποία δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα Eye, έδειξε ότι οι διαβητικοί έχουν διπλάσια πιθανότητα να αναπτύξουν καταρράκτη (με υψηλότερο κίνδυνο στις ηλικίες 45-54).

Προστατεύει από την εκδήλωσή του η χρήση γυαλιών, η αποφυγή παρατεταμένης έκθεσης στο ηλιακό φως και η αποφυγή αλκοόλ και καπνίσματος.

Ο καταρράκτης δεν είναι από τις πιο επικίνδυνες παθήσεις του ματιού, γιατί συνήθως η εγχείρισή του είναι αποτελεσματική για την όραση. Μετά την εγχείριση ο καταρράκτης δεν επανέρχεται, αλλά για το ένα τρίτο των εγχειρισθέντων μπορεί μετά από μήνες ή χρόνια να παρουσιαστεί θολή όραση, η οποία διορθώνεται με laser.

Πολλοί άνθρωποι άνω των 65 παρουσιάζουν καταρράκτη. Μερικοί από αυτούς δεν το αντιλαμβάνονται καθόλου επειδή ο καταρράκτης τους δεν τους ενοχλεί ιδιαίτερα στην όραση. Οι φυσικές θεραπείες στην περίπτωση του καταρράκτη, μπορεί να εφαρμοστούν προληπτικά για αποτροπή ή επιβράδυνση της εκδήλωσής του, αλλά και κατά τη διάρκεια αναμονής της προς εγχείριση ωρίμανσής του. Επίσης έχουν γίνει γνωστές (υπάρχουν σχετικές δημοσιεύσεις) και περιπτώσεις πλήρους θεραπείας με φυσικά μέσα,από την πάθηση και επαναφοράς της ικανότητας όρασης των πασχόντων.

Βότανα

Φύλλα μύρτιλλου

Το μύρτιλλο είναι το καλύτερο βότανο για την πάθηση αυτή. Το τσάι από φύλλα του βοτάνου αυτού, μπορεί όχι μόνο να προστατέψει αλλά και να ενισχύσει τα τριχοειδή αγγεία των ματιών και για αυτό προτείνεται συχνά για περιπτώσεις καταρράκτη, όπως και γλαυκώματος.

Μαϊντανός

Ο μαϊντανός είναι πλούσιος σε μέταλλα και προβιταμίνη Α. Με αφέψημα ή έγχυμα βοηθάει σε περιπτωση καταρράκτη όπως και γενικά σε μολύνσεις ματιών. Το ίδιο επιτυγχάνεται και με το τσάι των σπόρων του.

Ευφράσια

Η Ευφράσια (συχνά συναντάται και σαν Eyebright) βοηθάει την αδύναμη όραση που προκαλεί ο καταρράκτης καθώς και άλλες οφθαλμικές παθήσεις. Επίσης λειτουργεί θεραπευτικά σε περίπτωση μολύνσεων των ματιών, σε βλεφαρίτιδα και επιπεφυκίτιδα.

Ashwagandha

To βότανο αυτό μπορεί να εμποδίσει την εξέλιξη καταρράκτη, λόγω των αντιοξειδωτικών που περιέχει.

Χαμομήλι

Το χαμομήλι σε λουτρό ματιών ή σε σταγόνες αντιμετωπίζει οφθαλμικές φλεγμόνές καθώς και τον καταρράκτη.

Άλλα βότανα

Άλλα βότανα που βοηθούν στην πρόληψη και θεραπεία του καταρράκτη, (καθώς και σε άλλες ασθένειες των ματιών) είναι το γαϊδουράγκαθο, η χλωρέλα, η σπιρουλίνα, η αγριοτριανταφυλλιά και το gingo biloba.

Διατροφή

Η διατροφή με πολλά φρούτα και λαχανικά, βοηθά στην πρόληψη και στη θεραπεία της πάθησης. Ειδικά τα εσπεριδοειδή, το σπανάκι, το μπρόκολο, το καρότο, τα λαχανάκια Βρυξελλών και τα αυγά λειτουργούν προληπτικά και θεραπευτικά.Πρέπει να αποφεύγεται η ζάχαρη, το σιρόπι γλυκόζης και η φρουκτόζη, γιατί αυτά τα γλυκαντικά ενοχοποιούνται και για την αύξηση ενός καταρράκτη. Είναι απαραίτητη η αυξημένη κατανάλωση φιλτραρισμένου ή εμφιαλωμένου νερού (περίπου 10 ποτήρια την ημέρα).

Η διατροφή πρέπει να είναι πλούσια σε βιταμίνες Α και C. Αυτές οι βιταμίνες είναι απαραίτητες για τις λειτουργίες και τους ιστούς των ματιών. Το σπανάκι συνιστάται για τη μείωση της πιθανότητας εμφάνισης καταρράκτη σοβαρής μορφής. Απαραίτητα είναι και τα αντιοξειδωτικά (ελαιόλαδο, λεμόνια ,ντομάτες κ.α.). Ο ανανάς λόγω της περιεκτικότητάς του σε βιταμίνη C μειώνει τον κίνδυνο εκδήλωσης καταρράκτη, σύμφωνα με βρετανική μελέτη. Πρέπει να αποφεύγεται το πολύ αλάτι.

Βιταμίνες

Βιταμίνη C: H βιταμίνη C είναι απαραίτητη για την προστασία από την πάθηση αυτή.

Βιταμίνη Α: Η βιταμίνη Α είναι ουσιώδους σημασίας για την υγεία των ματιών και περιέχεται σε τροφές όπως, καρότα, γλυκοπατάτες, σπανάκι, αυγά, βούτυρο, μουρουνέλαιο, βερύκοκα, τυριά.

Ψευδάργυρος: Σύμφωνα με την American Optometric Association η έλλειψη ψευδαργύρου έχει συνδεθεί με θολή και κακή όραση, καθώς βοηθά στη μεταφορά της βιταμίνης Α από το ήπαρ στον αμφιβληστροειδή.

Λουτεΐνη και η ζεαξανθίνη: H λουτεΐνη και η ζεαξανθίνη προστατεύουν από τον καταρράκτη, όπως και από τις άλλες οφθαλμικές ασθένειες. Περιέχονται σε τροφές όπως τα αυγά, τα χόρτα, το καλαμπόκι, καθώς και τα κίτρινα και σκουροπράσινα φυλλώδη λαχανικά.

Γενικές συμβουλές

Palming

Το palming ανακουφίζει απο την πίεση και χαλαρώνει τα μάτια. Κλείνουμε τα μάτια και, στη συνέχεια, τα καλύπτουμε με τις παλάμες μας (επικαλύπτοντας σταυρωτά η μία παλάμη την άλλη) αλλά χωρίς να ασκούμε πίεση. Είναι ακόμα καλύτερο κατά την άσκηση αυτή να αναπνέουμε ενσυνείδητα (εισπνοή και βαθειά εκπνοή από τη μύτη ή το στόμα, ανάλογα με το τι μας χαλαρώνει περισσότερο). Η έλλειψη έντονου φωτός θα κάνει τους μύες του ματιού να χαλαρώσουν.

Αντί να εφαρμόζεται το palming για παρατεταμένα χρονικά διαστήματα, είναι προτιμότερο να γίνεται πιο συχνά. Συνιστάται η καθημερινή εφαρμογή του για 30 δευτερόλεπτα.

Άλλες συμβουλές

Είναι απαραίτητη η προσπάθεια μείωσης του στρες, επειδή επιδρά αρνητικά ειδικά στην υγεία των ματιών. Έχει παρατηρηθεί σε πολλές περιπτώσεις ότι πριν από την εμφάνιση καταρράκτη έχει προηγηθεί για μεγάλο διάστημα έντονο στρες.

Αποφεύγετε καφεΐνη, αλκοόλ και κάπνισμα. Τόσο το ενεργητικό οσο και το παθητικό κάπνισμα συμβάλλουν στη δημιουργία καταρράκτη.

Σημαντικό είναι επίσης να διατηρείτε το συκώτι σας υγιές γιατί το συκώτι σχετίζεται σε μεγάλο βαθμό με την όραση.

Θα είναι καλό να αποφεύγετε τις λιπαρές τροφές. Συνιστάται επίσης η αποφυγή, στο μέτρο του δυνατού, των γαλακτοκομικών προϊόντων.

Αντίθετα, βοηθά το να καταναλώνετε συχνά εσπεριδοειδή, σταφύλια, μπρόκολα, και ελαιόλαδο. Tα αντιοξειδωτικά που περιέχουν οι τροφές αυτές απωθούν τις ελεύθερες ρίζες που μπορούν να συγκεντρωθούν στα μάτια και να προκαλέσουν καταρράκτη.

Η κατανάλωση τόνου μία φορά την εβδομάδα μειώνει τον κίνδυνο εμφάνισης καταρράκτη έως και κατά 12%.

Θα είναι καλό να πίνετε πολύ νερό, γιατί η βλέννα του ματιού δεν πρέπει να αφυδατώνεται.

Να πίνετε τακτικά διάλυμα μηλόξυδου για να αποφευχθεί αυτή η κατά τον Dr. Melvin E. Page "αρθρίτιδα του ματιού". Διαλύετε 1 κουταλιά σούπας σε ένα ποτήρι νερό μαζί με λίγο μέλι.

Χρησιμοποιείτε οφθαλμικές σταγόνες για τον καταρράκτη. Πολύ αποτελεσματικές έχουν αποδειχθεί οι σταγόνες Eyebright. Ευεργετικές είναι όμως και οι οφθαλμικές σταγόνες με βάση το ισότονο θαλασσινό νερό. Στο μέλλον μια απλή και μη επεμβατική θεραπεία για τον καταρράκτη, μπορεί να είναι οι οφθαλμικές σταγόνες.

Μείγμα αποτελούμενο από πρόπολη, βασιλικό πολτό και μέλι χρησιμοποιείται στη θεραπεία του καταρράκτη ως lotion ματιού με εξωτερική επάλειψη στο κλειστό βλέφαρο. Το μείγμα αυτό είναι αποτελεσματικό και σε περιπτώσεις γλαυκώματος. Μπορείτε και να απλώνετε σκέτο μέλι στο κλειστό βλέφαρο, το οποίο και δρα ευεργετικά λόγω των αντιβιοτικών ιδιοτήτων του.

Το τσάι του βουνού μπορεί να συμβάλει αποτελεσματικά στην πρόληψη καταρράκτη, σύμφωνα με τον καθηγητή Tomas Barberan του Εθνικού Συμβουλίου Ερευνών της Ισπανίας. Συμβάλλει επίσης στην πρόληψη θρόμβων. Αξίζει να σημειωθεί οτι το τσάι του βουνού είναι ευεργετικό στα αιμοφόρα αγγεία της καρδιάς. Προσοχή μόνο στην υπερκατανάλωσή του, καθώς προκαλεί νευρικότητα.

Τα επιθέματα με εκχύλισμα χαμομηλιού λειτουργούν θεραπευτικά στον καταρράκτη.

Οι οφθαλμικές πλύσεις με χυμό γλυστρίδας, βοηθούν στην αντιμετώπιση του καταρράκτη. Μια άλλη επιλογή είναι να απλώνετε τακτικά και για αρκετή ώρα εκχύλισμα γλυκάνισου στα βλέφαρα. Ευεργετικές όμως θεωρούνται και οι συχνές πλύσεις στα μάτια με έγχυμα ευφράσιας.

Το καστορέλαιο έχει θεραπευτική επίδραση και σε αυτή την πάθηση. Με το δάχτυλό σας απλώνετε απαλά λίγο καστορέλαιο στην άκρη του πάσχοντος ματιού, έτσι ωστε να το απορροφήσει μόνο του. Μπορείτε να το χρησιμοποιείτε κάθε βράδυ πριν τον ύπνο.

Ροδέλες ή πολτός ωμής πατάτας ή κρύου κρεμμυδιού στα βλέφαρα για 5-10 λεπτά ανακουφίζουν και βοηθούν.

Η καθημερινή έκθεση των κλειστών ματιών στις ηλιακές ακτίνες για 1-2 λεπτά είναι θεραπευτικές και στην περίπτωση του καταρράκτη, όπως και στις άλλες παθήσεις των ματιών. Η έκθεση αυτή θα πρέπει να γίνεται με κίνηση του κεφαλιού αριστερά-δεξιά, ώστε να καλύπτουν οι ακτίνες όλο το βλέφαρο.

Να αποφεύγετε τη συνεχή για πολλές ώρες εργασία στον Η/Υ ή τουλάχιστον να κάνετε συχνά διαλείμματα με palming, γιατί η ακτινοβολία από Η/Υ, τηλεοράσεις και λάμπες φθορισμού ενοχοποιείται για τη δημιουργία καταρράκτη.

Το ξέρατε ότι...

Το University of Massachusetts Amherst παρουσίασε μια νέα τεχνολογία, η οποία αναφέρεται στην έρευνα της επίδρασης των πρωτεϊνών και βιοπολυμερών στον φακό του ματιού και η οποία υπόσχεται να οδηγήσει στη θεραπεία του καταρράκτη χωρίς εγχείριση.

Ενδοφακό που αντιμετωπίζει ταυτόχρονα την πρεσβυωπία και τον καταρράκτη, έχει παρουσιάσει σε συνέντευξη τύπου ο Καθηγητής Οφθαλμολογίας κ. Δ. Σιγανός. Ο ενδοφακός που ονομάζεται Crystalens, επαναφέρει την ικανότητα του ματιού στην πρότερη κατάσταση.

Ερευνητές του University of California San Diego έχουν αναπτύξει μια νέα θεραπεία σε μορφή οφθαλμικών σταγόνων που επιτυγχάνουν τη διάλυση του καταρράκτη. Η θεραπεία, η οποία βασίζεται στο στεροειδές λανοστερόλη, έχει εφαρμοστεί με επιτυχία σε ζώα (σκυλιά τα οποία είχαν σοβαρή μορφή καταρράκτη) και τα αποτελέσματά της δημοσιεύθηκαν στην επιθεώρηση Nature.